HƯỚNG DẪN DOANH NGHIỆP THỰC HIỆN QUY ĐỊNH VỀ ĐĂNG KÝ DOANH NGHIỆP THEO THÔNG TƯ SỐ 121/2026/TT-BTC VÀ NGHỊ ĐỊNH SỐ 296/2026/NĐ-CP

Ngày 21/8/2026, Bộ Tài chính ban hành Thông tư số 121/2026/TT-BTC sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 68/2025/TT-BTC về biểu mẫu sử dụng trong đăng ký doanh nghiệp, đăng ký hộ kinh doanh, có hiệu lực từ ngày 21/8/2026.

Các quy định mới tiếp tục đẩy mạnh số hóa thủ tục đăng ký doanh nghiệp, khai thác dữ liệu điện tử, giảm giấy tờ doanh nghiệp phải cung cấp, đồng thời nâng cao trách nhiệm của doanh nghiệp trong việc kê khai thông tin và làm rõ việc xác định, cập nhật thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp.

Để doanh nghiệp chủ động thực hiện đúng quy định, hạn chế hồ sơ phải sửa đổi, bổ sung, cần lưu ý các nội dung sau:

1. Cập nhật và sử dụng đúng biểu mẫu đăng ký doanh nghiệp

Doanh nghiệp cần rà soát các biểu mẫu đang sử dụng, đặc biệt đối với hồ sơ phát sinh từ ngày 21/8/2026, để bảo đảm sử dụng đúng biểu mẫu hiện hành. Trong đó, cần đặc biệt lưu ý Mẫu số 10, Mẫu số 12, Mẫu số 27 và Mẫu số 30; đồng thời không tiếp tục sử dụng Mẫu số 11 đã được bãi bỏ.

2. Doanh nghiệp tự kê khai và chịu trách nhiệm về thông tin đăng ký

Theo Nghị định số 296/2026/NĐ-CP, doanh nghiệp, người thành lập doanh nghiệp tự kê khai hồ sơ và chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính hợp pháp, trung thực và chính xác của thông tin kê khai.

Doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý:

- Kê khai đúng thông tin về doanh nghiệp, chủ sở hữu, thành viên, cổ đông và người đại diện theo pháp luật;

- Thông tin trong hồ sơ phải thống nhất với giấy tờ pháp lý và thực tế hoạt động của doanh nghiệp;

- Không đứng tên thay người khác để góp vốn vào doanh nghiệp;

- Đối với trường hợp chuyển nhượng vốn, thay đổi chủ sở hữu hoặc thay đổi cơ cấu sở hữu, cần rà soát đầy đủ thông tin về người thực tế sở hữu, kiểm soát doanh nghiệp.

Việc doanh nghiệp tự kê khai, tự chịu trách nhiệm không làm thay đổi quyền kiểm tra, xử lý của cơ quan nhà nước khi phát hiện thông tin kê khai không chính xác hoặc vi phạm pháp luật.

3. Trường hợp ủy quyền thực hiện thủ tục

Khi doanh nghiệp ủy quyền cho tổ chức, cá nhân khác thực hiện thủ tục đăng ký doanh nghiệp, cần chuẩn bị văn bản ủy quyền và thực hiện xác thực điện tử theo quy định đối với trường hợp thuộc diện phải xác thực.

Người ủy quyền và người được ủy quyền chịu trách nhiệm về tính hợp pháp, trung thực và chính xác của việc ủy quyền.

Doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp sử dụng dịch vụ đăng ký doanh nghiệp, cần kiểm tra kỹ thông tin của người ủy quyền, người được ủy quyền và nội dung ủy quyền trước khi nộp hồ sơ.

4. Về khai Chủ sở hữu hưởng lợi theo Mẫu số 10

Mẫu số 10 được thay thế theo Thông tư số 121/2026/TT-BTC và cần được thực hiện trên cơ sở các tiêu chí xác định chủ sở hữu hưởng lợi tại Nghị định số 168/2025/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 296/2026/NĐ-CP.

4.1. Chủ sở hữu hưởng lợi là cá nhân có quyền sở hữu hoặc kiểm soát cuối cùng

Chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp có tư cách pháp nhân là một hoặc nhiều cá nhân trực tiếp hoặc gián tiếp sở hữu hoặc kiểm soát cuối cùng đối với doanh nghiệp theo quy định.

Doanh nghiệp không nên chỉ căn cứ vào chức danh của cá nhân hoặc tỷ lệ sở hữu ghi nhận trực tiếp trên hồ sơ mà cần rà soát cả quyền sở hữu và quyền kiểm soát thực tế.

4.2. Lưu ý tiêu chí sở hữu từ 25%

Cá nhân được xác định theo tiêu chí sở hữu nếu trực tiếp, gián tiếp hoặc vừa trực tiếp vừa gián tiếp sở hữu từ 25% vốn điều lệ hoặc từ 25% tổng số cổ phần có quyền biểu quyết trở lên theo quy định.

Đối với sở hữu gián tiếp, doanh nghiệp cần rà soát các tầng sở hữu để xác định cá nhân sở hữu cuối cùng.

4.3. Trường hợp nhóm cá nhân cùng sở hữu hoặc kiểm soát

Doanh nghiệp cần lưu ý trường hợp nhiều cá nhân có quan hệ gia đình hoặc có thỏa thuận cùng sở hữu, kiểm soát doanh nghiệp.

Không nên chỉ tách riêng tỷ lệ sở hữu của từng người để kết luận rằng từng cá nhân không đạt 25%; phải xem xét tổng thể quan hệ sở hữu, thỏa thuận và quyền kiểm soát theo quy định.

4.4. Trường hợp không xác định được theo tỷ lệ sở hữu

Nếu không xác định được chủ sở hữu hưởng lợi theo tiêu chí sở hữu, doanh nghiệp tiếp tục rà soát quyền kiểm soát thực tế, như quyền quyết định việc bổ nhiệm, miễn nhiệm người quản lý chủ chốt, quyền quyết định chính sách tài chính, tổ chức lại, giải thể hoặc các quyết định quan trọng khác của doanh nghiệp.

Nếu vẫn không xác định được cá nhân theo các tiêu chí trên thì xác định cá nhân là người quản lý doanh nghiệp có quyền hạn lớn nhất để hành động thay mặt doanh nghiệp theo quy định.

4.5. Doanh nghiệp đang hoạt động có phải kê khai lại ngay không?

Doanh nghiệp cần lưu ý: không phải mọi doanh nghiệp đang hoạt động đều phải kê khai lại thông tin chủ sở hữu hưởng lợi chỉ vì Nghị định số 296/2026/NĐ-CP thay đổi tiêu chí xác định.

Trường hợp doanh nghiệp đã kê khai thông tin và không phát sinh thay đổi thông tin đã kê khai thì không mặc nhiên phải thực hiện lại thủ tục

Trường hợp phát sinh thay đổi thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi thì doanh nghiệp thực hiện cập nhật, thông báo theo quy định.

(Doanh nghiệp có thể tải các Biểu mẫu tại Thông tư số 121/2026/TT-BTC tại đây)

Trong trường hợp chưa rõ về các nội dung cần kê khai tại hồ sơ đăng ký theo biểu mấu mới, doanh nghiệp có thể liên hệ Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Tài chính Lạng Sơn để được tư vấn, hỗ trợ (Địa chỉ: Phố Nguyễn Chí Thanh – Phường Đông Kinh – Tỉnh Lạng Sơn; Số điện thoại: 02053.812.488)